Şerefiye Sarnıcı
Fatih · Sultanahmet · İstanbul
Binbirdirek'te, Piyer Loti Caddesi'nde, beşinci yüzyıldan kalan yeraltı sarnıcı. Korint başlıklı otuz iki sütunu ve kırk beş yelken tonozu sekiz yıllık restorasyonun ardından 2018'de ziyarete açıldı; bugün sergi ve konserlere de ev sahipliği yapıyor.
Şerefiye Sarnıcı ziyaret bilgileri
- Ziyaret saatleri
- 10:00 – 22:00
- Şu an kapalı
- Giriş ücreti
- ₺330
- Yabancı ziyaretçiler için ₺900
- Ziyaret süresi
- 30–45 dk
- Engelli erişimi
- Var
Şerefiye Sarnıcı'na genel bakış
Sarnıcın bir yapım kitabesi yoktur; mimari özelliklerine bakan araştırmacılar onu beşinci yüzyılın ikinci çeyreğine, II. Theodosius dönemine tarihler. Bugünkü adı Bizans'tan değil, Osmanlı döneminde bulunduğu mahalleden gelir. Suyunu Valens Kemeri'nin taşıdığı hattan alıyor, depoladığı suyu Büyük Saray'a, Zeuksippos Hamamları'na ve anıtsal çeşmeye dağıtıyordu.
Osmanlı döneminde durgun su sağlıksız sayıldığı için sarnıçlar kullanılmadı ve bu yapı da unutuldu. Üstüne on dokuzuncu yüzyıl sonunda Arif Paşa Konağı yapıldı; konak 1912'den sonra Şehremaneti binası, 1930'dan 1984'e kadar İstanbul Belediyesi hizmet binası, sonrasında Eminönü Belediyesi binası olarak kullanıldı. 2010'da binanın ek bölümleri yıkılınca altındaki sarnıç yeniden görünür oldu; sekiz yıl süren çalışmanın ardından Nisan 2018'de müze olarak açıldı.
Şerefiye Sarnıcı'nda ne görülür
Mekân otuz iki mermer sütunun taşıdığı kırk beş yelken tonozdan oluşur; tavan yüksekliği on bir metreyi bulur, beden duvarları yaklaşık iki buçuk metre kalınlığındadır. Sütun başlıkları Marmara Adası mermerinden, akant yapraklı Korint üslubundadır ve üstlerinde impost blokları vardır. Bu başlıkların hepsi bu sarnıç için üretilmiştir; Yerebatan'daki gibi eski yapılardan devşirilmiş değildir, bu yüzden hepsi aynı ölçü ve karakterdedir.
Mekân küçük olduğu için sütunlar arasında dolaşmak Yerebatan'daki gibi bir kalabalık deneyimi değildir. Gezi güzergâhı platformlar ve cam korkuluklarla kurulmuştur; koyu, parlak zemin sütunları ayna gibi yansıtır ve özgün döşemenin görülebildiği bölümler vardır. Kemer hizasındaki pencere açıklıkları hem havalandırma hem fazla suyun tahliyesi içindi.
Sarnıç bugün yalnız bir kalıntı değil, çalışan bir mekân. Sergiler açılıyor, akustiği nedeniyle "Derinden Gelen Sesler" adlı konser dizisi düzenleniyor, zaman zaman yoga ve ses terapisi gibi etkinlikler yapılıyor. Konser olan günlerde salon akşamüstü birkaç saatliğine ziyarete kapanır.
Şerefiye Sarnıcı'na ne zaman gitmeli?
Sarnıcın kapalı günü yoktur; bu, kapanış günü olan Topkapı gibi mekânlara göre program yapmayı kolaylaştırır. Akşam 22.00'ye kadar açık olması da ender bir avantajdır: gündüzü Sultanahmet'te geçirip burayı akşama bırakabilirsiniz.
Yeraltında olduğu için hava koşulu fark etmez, içerisi yazın serindir. Gezmek yarım saat sürer; sergi varsa ya da konsere kalınacaksa süre uzar. Konser günlerinde 18.00-20.00 arasında ziyarete kapandığı için o saatlere denk getirmeyin.
Şerefiye Sarnıcı'na ulaşım
T1 tramvayının Çemberlitaş durağından yürüyüş beş dakika, Sultanahmet durağından altı yedi dakikadır. Divan Yolu'ndan güneye inen sokaklar Piyer Loti Caddesi'ne çıkar; giriş, sarnıcın üstündeki tarihi binanın yanındaki çağdaş yapıdır. Marmaray ile gelenler Sirkeci'de inip on beş dakika yürür.
Bilet gişeden ya da Passo üzerinden alınır; gişede nakit geçmez, yalnızca kart ve İstanbulkart kabul edilir. Müzekart burada geçerli değildir, çünkü müze Kültür Bakanlığı'na değil İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin kültür şirketine bağlıdır. Bavul ya da valizle girilmez.
Şerefiye Sarnıcı nerede?
Şerefiye Sarnıcı, Sultanahmet ile Çemberlitaş arasındaki yamaçta, Divan Yolu'nun hemen güneyindeki yapı adasının içindedir; girişi Piyer Loti Caddesi'ne açılır. Doğusunda Sultanahmet Meydanı, batısında Çemberlitaş, birkaç dakika doğusunda Binbirdirek Sarnıcı vardır.
Şerefiye Sarnıcı hakkında sıkça sorulan sorular
Şerefiye Sarnıcı giriş ücreti ne kadar?
Giriş ücreti ₺330, yabancı ziyaretçiler için ₺900. İndirimli bilet 90 TL'dir. Altmış beş yaş üstü yerli ziyaretçiler, engelli kimliği olanlar ve altı yaş altı çocuklar ücretsiz girer. Müzekart geçmez. Bilet gişeden ya da Passo'dan alınır; gişede nakit geçmez, kart ve İstanbulkart kabul edilir.
Şerefiye Sarnıcı gezisi ne kadar sürer?
Ziyaret genellikle 30–45 dakika sürer.
Şerefiye Sarnıcı engelli erişimine uygun mu?
Evet, engelli erişimi var. Sarnıca cadde kotundan inilir; 2018 düzenlemesinde yaşlılar, engelliler ve çocuklu aileler için asansör yapıldı. Aşağıdaki gezi güzergâhı metal platformlarla kurulmuştur ve zemin düzdür. Engelli kimliği olan ziyaretçiler ile refakatçileri ücretsiz girer.
Şerefiye Sarnıcı ile Yerebatan ve Binbirdirek arasındaki fark ne?
Üçü de Bizans sarnıcıdır ama ölçekleri ayrıdır. Yerebatan en büyüğüdür, zemininde su vardır ve sütun başlıkları eski yapılardan devşirilmiştir. Binbirdirek'in 224 sütunu çift gövdelidir ve kurudur. Şerefiye ise otuz iki sütunlu, küçük ve derli topludur; Korint başlıkları bu sarnıç için özel üretilmiştir.
Sarnıcın kapalı günü var mı?
Hayır, haftanın yedi günü açıktır ve akşam 22.00'ye kadar ziyaret edilebilir. Tek istisna konser günleridir: "Derinden Gelen Sesler" konserlerinin verildiği akşamlar sarnıç 18.00-20.00 arasında ziyarete kapanır. Saatler dönem dönem değiştiği için gitmeden önce doğrulamak iyi olur.
Sarnıç nasıl yeniden ortaya çıktı?
Üstüne on dokuzuncu yüzyıl sonunda Arif Paşa Konağı yapılmış, bina sonradan Şehremaneti ve belediye hizmet binası olarak kullanılmıştı. 2010'da binanın ek bölümleri yıkılınca altındaki sarnıç göründü ve çevresi arkeolojik park olarak düzenlendi. Sekiz yıl süren restorasyonun ardından Nisan 2018'de ziyarete açıldı.
Sarnıcın çevresinde ne var?
Birkaç dakika doğusunda Binbirdirek Sarnıcı, altı yedi dakika doğusunda Sultanahmet Meydanı ile hipodromun anıtları vardır. Divan Yolu'nda batıya yürünürse Çemberlitaş ve Kapalıçarşı'nın Nuruosmaniye kapısı gelir. Ayasofya ile Yerebatan Sarnıcı on dakika yürüme mesafesindedir.
Şerefiye Sarnıcı ne işe yarıyordu?
II. Theodosius döneminde, beşinci yüzyılın ikinci çeyreğinde yapıldığı düşünülen sarnıç suyunu Valens Kemeri'nin taşıdığı hattan alırdı. Depoladığı su Büyük Saray'a, Zeuksippos Hamamları'na ve anıtsal bir çeşmeye dağıtılırdı. Bugünkü adı Osmanlı dönemindeki mahallesinden gelir.
Fatih'te gezilecek diğer yerler
Fatih rehberiBu rehber yolculuğunu planlamana yardımcı oldu mu?
Fikrin bizim için çok değerli. Rehberleri senin gibi gezginlerden gelen yanıtlarla her gün biraz daha iyi hale getiriyoruz.
Gözümüzden kaçan bir hata mı var?