II. Mahmud Türbesi

Tarihi Yapı Türbe

Fatih · İstanbul

Divanyolu'nda, Çemberlitaş'ın birkaç adım doğusunda duran, II. Mahmud için 1840'ta tamamlanan mermer türbe. Empire üslubundaki kubbenin altında Abdülaziz ve II. Abdülhamid de yatar; yanındaki hazirede Ziya Gökalp'in mezarı, çevresinde sebil ve çeşme vardır.

Devamını oku

II. Mahmud Türbesi ziyaret bilgileri

Ziyaret saatleri: 08:30 – 18:00; Şu an kapalı
Ziyaret süresi: 15–40 dk
Engelli erişimi: Yok; Engelli erişimi

II. Mahmud Türbesi

Yok

Türbeye basamaklarla çıkılır ve girişte rampa yoktur; tekerlekli sandalyeyle içeri girilemez. Hazireye Divanyolu'ndaki kapıdan girilir, ama mezarlar arasındaki yollar taş döşeli ve dardır.

II. Mahmud Türbesi'ne genel bakış

II. Mahmud Türbesi, Divanyolu Caddesi üzerinde, Çemberlitaş'ın hemen doğusunda duran 19. yüzyıl hanedan türbesidir. 28 Haziran 1839'da ölen II. Mahmud, üç gün sonra kız kardeşi Esma Sultan'ın sarayının bahçesine gömüldü ve kabrin üstüne önce bir çadır kuruldu. Oğlu Abdülmecid, Ebniye-i Hâssa müdürü Abdülhalim Efendi'yi türbeyi yapmakla görevlendirdi; yapı 12 Ekim 1840'ta tamamlandı. Yazılarını hattat Mehmed Hâşim Efendi yazdı.

Türbe tek başına değil, bir yapı grubunun parçasıdır: yuvarlak kemerli, şebekeli pencerelerle çevrili avlu duvarı, sebil, çeşme, bekçi odaları ve arkada hazire. 1861'de mezarlığa dönüşen avluya 1840-1920 arasında görev yapmış devlet adamları, yazarlar ve şairler gömüldü.

II. Mahmud Türbesi'nde ne görülür

Sekizgen planlı türbe baştan sona mermerle kaplıdır ve sekizgen kasnaklı büyük bir kubbeyle örtülür. Pencerelerin iki yanında korint başlıklı pilastırlar, üstte çifte kılıçlı kalkan armaları ve bitkisel kuşak, kubbenin tepesinde ışınlarıyla güneşi andıran alem vardır. Bu Empire üslubu, Osmanlı türbe geleneğine Batılı bir cephe giydirir.

İçeride duvarlar ve kubbe alçı kabartmalarla süslüdür; kubbe kasetlere bölünmüş, çelenk ve çiçek sepetleriyle bezenmiştir. Ortada büyük bir kristal avize sarkar. Türbede on sekiz sanduka vardır: II. Mahmud'un yanında oğlu Abdülaziz, torunu II. Abdülhamid, eşi Bezmiâlem Valide Sultan ve Esma Sultan yatar. Hazirede yaklaşık 140 mezar arasında Ziya Gökalp, İshak Sükûti ve tarihçi Atâ Bey'in kabirleri bulunur. Caddedeki dört Toskan sütunlu yuvarlak sebil, İstanbul'da bu tipin ilk ve tek örneğidir.

II. Mahmud Türbesi'ne ne zaman gitmeli?

Türbe salıdan pazara 08.30-18.00 arası açıktır, pazartesi kapalıdır; giriş ücretsizdir. Divanyolu gün boyu kalabalık olsa da avlu ve hazire sakindir; hazire yaz öğlelerinde ağaçların gölgesinde serindir. Saatler kış listesinden alındığı için yaz aylarında değişebilir.

Türbenin içini görüp avludan geçmek on beş dakika sürer; hazirede mezar taşlarını okumak isteyenler kırk dakika ayırır.

II. Mahmud Türbesi'ne ulaşım

T1 tramvayının Çemberlitaş durağı türbenin birkaç adım batısındadır. Sultanahmet'ten Divanyolu boyunca yürüyerek yaklaşık on dakikada, Kapalıçarşı'dan Nuruosmaniye kapısı üzerinden beş dakikada gelinir.

Türbe bir ziyaretgâh olduğu için sessiz olunmalı ve omuzları, dizleri örten kıyafet seçilmelidir. Gezi Çemberlitaş sütunu, Çemberlitaş Hamamı ve Gazi Atik Ali Paşa Camii ile aynı yürüyüşte rahatça birleşir.

II. Mahmud Türbesi nerede?

II. Mahmud Türbesi, tarihi yarımadanın sırtındaki Divanyolu Caddesi'nin kuzey kenarında, Çemberlitaş sütununun yaklaşık yüz metre doğusundadır. Önünden T1 tramvay hattı geçer; Kapalıçarşı'nın Nuruosmaniye kapısı kuzeybatıda üç yüz metre, Ayasofya doğuda yaklaşık altı yüz metre uzaklıktadır.

Haritalar'da aç

II. Mahmud Türbesi hakkında sıkça sorulan sorular

II. Mahmud Türbesi gezisi ne kadar sürer?

Ziyaret genellikle 15–40 dakika sürer.

II. Mahmud Türbesi engelli erişimine uygun mu?

Hayır, engelli erişimi yok. Türbeye basamaklarla çıkılır ve girişte rampa yoktur; tekerlekli sandalyeyle içeri girilemez. Hazireye Divanyolu'ndaki kapıdan girilir, ama mezarlar arasındaki yollar taş döşeli ve dardır.

II. Mahmud Türbesi'nde kimler yatıyor?

Türbede on sekiz sanduka vardır. II. Mahmud'un yanında oğlu Sultan Abdülaziz, torunu Sultan II. Abdülhamid, eşi Bezmiâlem Valide Sultan, kız kardeşi Esma Sultan ve hanedanın başka üyeleri yatar. Yanındaki hazirede de yaklaşık 140 mezar bulunur.

II. Mahmud Türbesi'ne giriş ücretli mi?

Hayır, türbe ve hazire ücretsiz ziyaret edilir. İstanbul İl Kültür ve Turizm Müdürlüğü'nün listesine göre salıdan pazara 08.30-18.00 arası açıktır, pazartesi kapalıdır. Yaz aylarında saatler değişebilir.

II. Mahmud Türbesi'ni kim yaptı?

Türbeyi II. Mahmud'un oğlu Abdülmecid yaptırdı. Yapımla Ebniye-i Hâssa müdürü Abdülhalim Efendi görevlendirildi, Ohannes ve Bogos kalfalar da yapıda çalıştı. Türbe 1839 yazında başlanıp 12 Ekim 1840'ta tamamlandı.

Ziya Gökalp'in mezarı nerede?

Ziya Gökalp, II. Mahmud Türbesi'nin yanındaki hazireye gömülüdür. Mezarını mimar Ârif Hikmet Koyunoğlu tasarladı. Aynı hazirede İttihat ve Terakki'nin kurucularından İshak Sükûti ve tarihçi Atâ Bey de yatar.

II. Mahmud Türbesi'nin mimarisi neden farklı?

Türbe, Osmanlı'da Batılılaşma döneminin Empire üslubuyla yapıldı. Mermer cephede korint başlıklı pilastırlar, kalkan armaları ve güneş biçimli bir alem görülür; içerideki alçı kabartmalı kasetli kubbe de klasik türbelerin çini ve kalem işinden ayrılır.