Çinili Camii

Tarihi Yapı Dini Yapı

Üsküdar'ın iç kesiminde, Kösem Sultan'ın 1640'ta yaptırdığı tek kubbeli küçük cami. İç duvarları zeminden pencerelere kadar Kütahya çinileriyle kaplı harim, çini külahlı minber, kafes kubbeli şadırvan ve külliyenin bugün de çalışan çifte hamamıyla bilinir.

Devamını oku

Çinili Camii ziyaret bilgileri

Ziyaret süresi: 15–30 dk

Çinili Camii'ne genel bakış

Çinili Camii, I. Ahmed'in eşi, IV. Murad ile İbrahim'in annesi Kösem Valide Sultan'ın Üsküdar'da yaptırdığı külliyenin merkezidir. Avlu kapısındaki ve caminin girişindeki kitabeler yapının 1640'ta tamamlandığını söyler; mimarının dönemin Hassa başmimarı Kasım Ağa olduğu sanılır. Adını, iç duvarlarını baştan başa kaplayan çinilerden alır; çevresindeki semt de bugün Çinili diye anılır.

Külliye avlu içindeki cami, medrese, şadırvan ve sebil ile avlunun dışındaki sıbyan mektebi, çeşme ve çifte hamamdan oluşur. Yapılar eğimli araziye göre dağınık bir düzenle yerleştirilmiştir, bu da 17. yüzyıl külliyelerinin tipik özelliğidir. Cami 1938 ve 1965'te onarıldı.

Çinili Camii'nde ne görülür

Kare planlı, tek kubbeli cami yüksek bir platformun üstündedir ve üç yandan yirmi mermer sütuna oturan ahşap çatılı geniş bir son cemaat yeriyle çevrilidir. Duvarlarda kesme taş ile tuğla sıraları dönüşümlü örülmüştür. İçeride mihrap dahil bütün duvarlar zeminden üst pencerelere kadar çiniyle kaplıdır: beyaz zemin üzerinde mavi, firuze ve yeşil şakayık, lale ve sümbül desenli bu Kütahya çinileri klasik çini sanatının son örneklerinden sayılır. Mihrabın iki yanından başlayan çini yazı kuşağı harimi üç yönden dolaşır; minberin külahı da çinilidir.

Avluda, sekiz sütuna oturan konik ahşap çatılı şadırvan ve avlu duvarına açılan dört gözlü sebil görülür. Avlunun dışında 1642 tarihli çeşme, mektep ve bugün de hamam olarak çalışan Çinili Hamam bulunur. Cami ve avlu on beş dakikada, çinilere yakından bakarak yarım saatte görülür.

Çinili Camii'ne ne zaman gitmeli?

Cami gün boyu ibadete açıktır; ziyaret için en uygun zaman namaz vakitleri dışıdır. Çiniler gün ışığında en iyi görünür, öğle ile ikindi arası iyi bir aralıktır. Cuma öğle namazında küçük harim tamamen dolar.

Mahalle camisi olduğu için hafta içi sabahları çoğu zaman sessizdir. İlkbahar ve sonbahar, yakındaki Atik Valide Camii ile birlikte yokuşlu sokakları yürüyerek gezmek için en rahat mevsimlerdir.

Çinili Camii'ne ulaşım

Cami, Üsküdar iskele meydanının yaklaşık bir buçuk kilometre güneydoğusundadır. Vapur, Marmaray ya da M5 metrosuyla Üsküdar'a gelinir; meydandan Çavuşdere yönüne yokuş yukarı yürüyüş yirmi dakika kadar sürer, meydandan kalkan otobüs ve minibüslerle Çinili durağında da inilir. Atik Valide Camii beş yüz metre batıdadır.

Ziyaretçilerden omuzları ve dizleri örten kıyafet beklenir, kadınlar başlarını örter; girişte ayakkabılar çıkarılır.

Çinili Camii nerede?

Cami, Üsküdar'ın iç kesiminde, kendi adını taşıyan Çinili semtinde, Çinili Mescit Sokağı ile Çinili Hamam Sokağı arasındaki bir avlunun içinde durur. Üsküdar iskele meydanı yaklaşık bir buçuk kilometre kuzeybatıdadır; Atik Valide Camii ise aynı yamaçta, yaklaşık beş yüz metre batıdadır.

Haritalar'da aç

Çinili Camii hakkında sıkça sorulan sorular

Çinili Camii'ne giriş ücretli mi?

Hayır, cami ibadete açıktır ve giriş ücretsizdir; avlu, şadırvan ve medrese önü de serbestçe gezilir. Namaz vakitlerinde turistik ziyaret yapılmaz. Yakındaki Çinili Hamam ayrı bir işletmedir ve kendi ücretini alır.

Çinili Camii'ni kim yaptırdı?

Cami, I. Ahmed'in eşi, IV. Murad ile İbrahim'in annesi Kösem Valide Sultan tarafından yaptırıldı ve kitabesine göre 1640'ta tamamlandı. Mimarının Hassa başmimarı Kasım Ağa olduğu sanılır, ama bu kesin değildir.

Çinili Camii'nin çinileri İznik mi, Kütahya mı?

Harimi kaplayan çiniler Kütahya işidir ve sır altı tekniğiyle yapılmıştır. Beyaz zemin üzerinde mavi, firuze ve yeşil tonlarda şakayık, lale ve sümbül desenleri taşırlar ve klasik Osmanlı çini sanatının son örnekleri arasında sayılırlar.

Çinili Hamam da külliyeye mi ait?

Evet, Çinili Hamam Sokağı'ndaki çifte hamam külliyenin en büyük yapısıdır ve kadınlar ile erkekler için ayrı bölümleri vardır. Bugün de hamam olarak çalışır; adını veren soyunmalık çinileri ise 1964 onarımında kaybolmuştur.

Çinili Camii'ne Üsküdar iskelesinden nasıl gidilir?

Cami iskele meydanının yaklaşık bir buçuk kilometre güneydoğusundadır. Meydandan yokuş yukarı yirmi dakika kadar yürünür ya da otobüs veya minibüsle Çinili durağında inilir. Yakındaki Atik Valide Camii aynı geziye eklenir.

Çinili Camii gezisi ne kadar sürer?

Ziyaret genellikle 15–30 dakika sürer.