Ukrayna

Ülkeye giriş teknik olarak mümkündür ve Kiev, Lviv gibi şehirlerde gündelik hayat sürmektedir; ancak Şubat 2022'den bu yana süren savaş nedeniyle Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı dâhil pek çok ülke, Ukrayna'ya zorunlu olmayan seyahatlerin ertelenmesini önermektedir. Hava sahası kapalıdır, sıkıyönetim ve sokağa çıkma yasağı yürürlüktedir, ülkenin herhangi bir noktası füze ve insansız hava aracı saldırılarına açık olabilir. Kırım ile doğu ve güneydeki işgal altındaki bölgelere ise hiçbir koşulda gidilmemelidir. Standart seyahat sigortaları savaş bölgesini kapsamaz; gitmek zorundaysanız özel poliçe şarttır.

Türkiye vatandaşları Ukrayna'ya vizesiz girer ve 180 günlük dönemde 90 güne kadar kalabilir; iki ülke arasındaki anlaşma gereği yeni tip çipli kimlik kartıyla giriş de mümkündür, ancak savaş koşullarında sınırda pasaport taşımak sorun yaşamamak için çok daha güvenlidir. Hava sahası kapalı olduğundan uçuş seçeneği yoktur: giriş yalnızca karadan, çoğunlukla Polonya (Rzeszów-Lviv), Moldova (Kişinev-Odesa), Romanya, Slovakya veya Macaristan üzerinden otobüs ve trenle yapılır. Sınırda uzun kuyruklar ve ayrıntılı sorgular olağandır; seyahat amacınızı belgeleyebilecek bilgilerle hazırlıklı olun.

Kiev'de UNESCO listesindeki Aya Sofya Katedrali ve Kiev-Pechersk Lavra, Aziz Mihail Altın Kubbeli Manastırı, Andriyivskyy Yokuşu, Bağımsızlık Meydanı ve Dinyeper kıyısı; Lviv'de Rynok Meydanı, Opera Binası, Latin Katedrali ve kahvehaneleriyle eski şehir; Odesa'da Potemkin Merdivenleri, Opera Binası ve Karadeniz kıyısı ilk sıradadır. Ülkeyi geniş gezenler için Kamianets-Podilskyi ve Hotin kaleleri, Çernivtsi Üniversitesi'nin renkli çatılı rezidansı, Uman'daki Sofiyivka Parkı, Klevan'daki Aşk Tüneli ve Hoverla ile Bukovel'in Karpat manzaraları klasik rotayı tamamlar.

Para birimi grivnadır (UAH). Fiyatlar Avrupa'nın en uygunları arasındadır; yemek, konaklama ve şehir içi ulaşım Batı Avrupa'nın belirgin biçimde altındadır ve tren biletleri çok ekonomiktir. Büyük şehirlerde kart kullanımı ve temassız ödeme oldukça yaygındır, ancak elektrik kesintileri sırasında ödeme sistemleri çalışmayabileceğinden yanınızda mutlaka nakit grivna bulundurun. Döviz büfeleri yaygındır; yanınızda bir güç bankası ve fener taşımak da kesintiler nedeniyle pratikte gereklidir.

Sirenler ülke genelinde çalışır ve gündelik hayatın parçası hâline gelmiştir; duyduğunuzda en yakın sığınağa gitmeniz beklenir — metro istasyonları, otel bodrumları ve işaretli sığınaklar bu amaçla kullanılır. Air Alert gibi resmî uyarı uygulamalarını telefonunuza kurun ve bildirimleri açık tutun, konaklamanızın sığınağının yerini varışta öğrenin. Uyarı bitene kadar açık alanda ve pencere önünde durmayın. Ayrıca askerî tesisleri, kontrol noktalarını, hava savunma sistemlerini ve saldırı sonrası hasarı fotoğraflamak yasaktır; kırsalda mayın ve patlamamış mühimmat riski nedeniyle işaretli yolların dışına asla çıkmayın.

İçmeyin. Musluk suyu içmeye uygun değil. Şişe suyu kullanın, buzdan ve yıkanmış çiğ gıdadan kaçının.

Sağdan trafik.

Türk ehliyetinin yanında uluslararası sürücü belgesi gerekli.

Kısıtlı. Alkol yasaldır ve yasal yaş 18'dir, ancak savaş döneminde kurallar sertleşti: birçok bölgede gece satışı yasaktır ve sokakta açık alanda alkol tüketmek para cezasına tabidir; askerî bölgelerde yerel yönetimler satışı tamamen durdurabilir. Trafikte sınır fiilen sıfırdır (0,2 promil ölçüm payı) ve ceza ağırdır. Sokağa çıkma yasağı saatlerinde barlar kapalıdır.

Serbest. Kıyafet konusunda kısıtlama yoktur; şehirlerde Avrupa standardında rahat giyim olağandır. Ortodoks kiliselerinde ve Kyiv Peçersk Lavrası gibi manastırlarda kural vardır: kadınlar baş örtüsü takar ve omuz-dizleri kapatır, erkekler şapkasını çıkarır ve şort giymez — girişte genellikle örtü ve etek verilir. Kışın hava -15 dereceye inebildiği için katlı ve kalın giyinmek pratik bir zorunluluktur.

Kısıtlı. Savaş koşulları nedeniyle fotoğraf çekmek ciddi biçimde kısıtlıdır: askerî tesisler, kontrol noktaları, asker ve araçları, hava savunma sistemleri, tren istasyonlarının bazı bölümleri, köprüler, enerji altyapısı ve saldırı sonrası hasar gören yerlerin çekimi yasaktır ve gözaltına alınma sebebidir. Saldırı anını ya da isabet noktasını paylaşmak da yasaktır. Turistik meydanlarda ve kiliselerde çekim serbesttir; drone kullanımı sivillere tamamen yasaktır.

Yasal ama tanınmıyor. Eşcinsel ilişki 1991'den beri yasaldır, ancak eşcinsel evlilik ya da kayıtlı birliktelik tanınmaz; sivil birliktelik yasa tasarısı parlamento gündemindedir. Kyiv ve Lviv'de görünür bir topluluk ve yıllık Pride girişimleri vardır, savaş sonrası kamuoyu desteği belirgin biçimde artmıştır. Yine de küçük yerleşimlerde ve kamusal alanda ölçülü davranmak önerilir.

Katı. Uyuşturucu bulundurmak ve kullanmak suçtur; çok küçük miktarda kişisel kullanım idari cezayla, daha fazlası hapisle sonuçlanır. Satış, üretim ve kaçakçılıkta cezalar ağırdır ve on yıla kadar hapis verilebilir. Tıbbi esrar 2024'te sınırlı biçimde yasallaştırıldı, ancak yalnızca reçeteli kullanım için geçerlidir; keyfi kullanım hâlâ suçtur. Savaş dönemi kontrolleri ve üst aramaları sıktır.

• Acil çağrı: 112 — Avrupa ortak acil numarası Ukrayna'da da çalışır ve çağrıyı ilgili birime yönlendirir; savaş koşullarında hava saldırısı uyarıları için ayrıca resmî mobil uygulamalar (Povitryana Tryvoha) kullanılır.
• Polis: 102 — Ulusal Polis acil hattı; suç, kaza ve güvenlik ihbarları için aranır.
• Ambulans: 103 — Acil tıbbi yardım hattı; ambulans bu numaradan istenir.

Ziyaret için en uygun dönem: Mayıs–Haziran, Eylül–Ekim.

Nakit, Kredi kartı, Banka kartı, Temassız (NFC) ve Mobil cüzdan yaygın olarak kabul ediliyor.