Mozambik

Evet, Türk vatandaşları için vize gereklidir ve seyahatten önce alınmalıdır; Türkiye ülkenin vize muafiyeti listesinde yer almaz. Başvuru resmî portal evisa.gov.mz üzerinden çevrimiçi yapılır: hesap açar, formu doldurur, belgeleri yükler, ödemeyi yapar ve dosyayı takip edersiniz. Mozambik 11 Şubat 2026'da yeni bir dijital vize platformu devreye aldı ve süreç bu portal üzerinden yürüyor. İstenen belgeler en az 6 ay geçerli pasaportun kimlik sayfası, dijital fotoğraf, otel rezervasyonu ya da davetiye, dönüş bileti ve yeterli maddi imkân beyanıdır. Turistik vize genellikle 30 güne kadar tek girişli hak verir. Onay e-postayla gelir, sınırda dijital ya da basılı gösterilir ve parmak iziniz alınır. Havalimanında kapıda vize verildiği duyulsa da bu güvenilir değildir; onay belgeniz yoksa havayolu sizi uçağa almayabilir. Başvuruyu seyahatten en az iki hafta önce yapın.

Ülkenin turistik hattı — Maputo, güney kıyısı, Inhambane ve Tofo, Vilankulo ile Bazaruto, Gorongosa ve Beira çevresi — normal önlemlerle gezilebilir. Kentlerde asıl risk fırsat suçlarıdır: Maputo'da kalabalıkta yankesicilik ve araç camı kırma görülür, gece yalnız yürümeyin, telefonu elde taşımayın, bankamatiği gündüz ve kapalı mekânda kullanın, taksiyi uygulamadan ya da otelden çağırın. Yol kontrollerinde rüşvet talebi olabilir; pasaportun noter onaylı kopyasını taşıyın, sakin kalın ve makbuz isteyin. Asıl istisna kuzeydeki Cabo Delgado vilayetidir: 2017'den beri süren silahlı isyan nedeniyle bölgenin kuzey ve iç kesimleri ciddi risk taşır, saldırılar ve yerinden edilme yaşanmıştır; bu bölgeye seyahat etmeyin ve Quirimbas turlarını yalnızca güncel resmî uyarıları kontrol ederek, tanınmış bir operatörle planlayın. Siyasi gösteriler ve seçim dönemleri gerginlik yaratır, kalabalıklardan uzak durun.

Ülkenin tamamı yıl boyunca sıtma bölgesidir ve risk yüksektir; yola çıkmadan 4-6 hafta önce seyahat sağlığı hekimine danışıp koruyucu ilaç kararı verin, akşam saatlerinde uzun kollu açık renkli giyin, DEET içeren kovucu kullanın ve cibinlikli yatın. Ateşli bir hastalıkta vakit kaybetmeden test yaptırın; sıtma birkaç gün içinde ağırlaşabilir. Sarı humma aşısı yalnızca sarı humma görülen bir ülkeden geliyorsanız zorunludur, ancak kartı yanınızda taşımak en güvenlisidir. Hepatit A ile tifo aşıları önerilir; kolera salgınları yağmur mevsiminde bölgesel olarak görülür. Musluk suyunu içmeyin, kapalı şişe su kullanın ve buz konusunda seçici olun. Sağlık altyapısı sınırlıdır: donanımlı özel klinikler Maputo'dadır, taşrada ve adalarda imkânlar çok kısıtlıdır ve ciddi vakalar Güney Afrika'ya sevk edilir. Hava tahliyesini kapsayan seyahat sağlık sigortası olmadan yola çıkmayın.

Ülke kuzey-güney doğrultusunda çok uzun olduğu için hedefinizi seçmeniz gerekir; makul bir program için 10-12 gün ayırın. Güney halkası en kolayıdır: Maputo (2 gece; Casa de Ferro, Ulusal Sanat Müzesi, Feira Popular çevresi ve Katembe Köprüsü) → Inhambane ve Tofo (3 gece; balina köpekbalığı ile manta dalışı, plaj) → Vilankulo ve Bazaruto Takımadası (3 gece; dhow turu, kum adaları, şnorkel) → Maputo'ya dönüş. Doğa ağırlıklı bir program isteyene Beira üzerinden Gorongosa Milli Parkı 3 gecelik ayrı bir hat oluşturur. Kuzeyi görmek isteyenler Nampula'ya uçup Mozambik Adası'nda 2 gece kalabilir; Pemba ve Quirimbas için ise güncel güvenlik uyarılarını mutlaka kontrol edin. Mesafeler haritada göründüğünden çok uzundur ve karayoluyla kuzeye çıkmak günler alır; noktalar arasında iç hat uçuşu kullanın ve günde tek uzun yolculuk planlayın.

Mozambik dalış için yıl boyunca açıktır çünkü deniz suyu kışın bile 24 derecenin altına düşmez; ancak görüş kuru mevsimde, yani mayıs-ekim arasında belirgin biçimde daha iyidir. Takvim canlıya göre değişir: balina köpekbalıkları ekim-mart arasında Tofo ve Inhambane açıklarında yoğunlaşır, dev manta vatozları yıl boyunca görülür ama mayıs-ekim arası daha sıktır, kambur balinalar temmuz-ekim arasında güney kıyıya üremek için gelir ve tekneden izlenebilir. Bazaruto Takımadası'nda deniz ineği (dugong) popülasyonu Doğu Afrika'nın en büyüğüdür, ayrıca kaplumbağa, resif köpekbalığı ve zengin mercan bahçeleri vardır. Kuzeydeki Quirimbas duvar dalışları ve el değmemiş resifleriyle daha ileri seviyeye hitap eder. Deneyimsizler için Tofo ve Vilankulo'da sertifika kursları verilir. Dalış sigortanızın kapsamını kontrol edin; en yakın basınç odası sınırlı sayıdadır ve tahliye gerekebilir.

İçmeyin. Musluk suyu içmeye uygun değil. Şişe suyu kullanın, buzdan ve yıkanmış çiğ gıdadan kaçının.

Soldan trafik.

Türk ehliyetinin yanında uluslararası sürücü belgesi gerekli.

Serbest. Alkol yasaldır, her yerde satılır ve yasal yaş 18'dir. 2M ile Laurentina yerel biralardır, Portekiz mirası olarak şarap kültürü de vardır; kıyı kasabalarında bar ve plaj işletmeleri canlıdır. Kuzeydeki Müslüman çoğunluklu bölgelerde alkol daha az görünürdür ve bazı yerleşimlerde hiç satılmaz. Sokakta içmek yaygın olsa da polis kontrolünde sorun çıkarabilir. Asıl uyarı sürüştedir: alkollü sürüş suçtur ve ülkedeki yollar aydınlatmasız, kenarı yaya doludur; geceleri içip direksiyona geçmek gerçekten ölümcüldür.

Serbest. Kıyafette yasal bir kısıt yoktur; plaj ve dalış bölgelerinde mayo ile şort olağandır. Buna karşılık plajın dışına aynı kıyafetle çıkmak, özellikle köy ve kasaba merkezlerinde hoş karşılanmaz; üzerinize bir şey alın. Kuzeydeki Nampula, Cabo Delgado ve Niassa vilayetleri Müslüman çoğunluklu ve muhafazakârdır, buralarda kadınların omuz ile dizleri örten giysi tercih etmesi doğru olur. Maputo'da giyim rahat ve kentlidir. Güneş ekvatora yakın enlemde serttir: uzun kollu ince gömlek, şapka ve yüksek faktörlü koruyucu güneşten kıyafet kadar korur.

Kısıtlı. Manzara, plaj ve doğa fotoğrafı serbesttir, ancak askerî tesisler, polis noktaları, havalimanları, limanlar, köprüler ve devlet binaları yasak kapsamındadır; bu konu Mozambik'te ciddiye alınır ve kamerayı doğrultmak gözaltıya ya da cihaza el konmasına yol açabilir. Maputo'da resmî binaların çevresinde fotoğraf çekerken dikkatli olun. İnsan fotoğrafında mutlaka izin isteyin, birçok yerde küçük bir bahşiş beklenir. Dron kullanımı izne tabidir, milli parklarda yasaktır ve izinsiz cihaza havalimanında el konur. Müze ile korunan alanlarda çekim kurala bağlıdır, önce sorun.

Yasal ama tanınmıyor. Mozambik, eşcinselliği suç saymayan Afrika ülkelerindendir; sömürge döneminden kalan maddeler 2015'te yürürlüğe giren yeni ceza kanunuyla kaldırıldı ve iş hayatında cinsel yönelim temelli ayrımcılığı yasaklayan bir düzenleme bulunuyor. Buna karşılık evlilik ve birliktelik tanınmaz, kapsamlı bir koruma yoktur ve LGBT+ dernekleri resmî tescil için yıllardır bekliyor. Toplumsal tutum bölgeye göre değişir: Maputo ile turistik kıyıda ortam görece rahat, kırsalda ve kuzeyde muhafazakârdır. Ziyaretçi için risk bölge ölçeğinde düşüktür ama kamusal alanda gösterişli yakınlıktan kaçınmak yerinde olur.

Katı. Uyuşturucu yasaları katıdır ve turist olmak koruma sağlamaz; bulundurma, kullanma ve ticaret suçtur, esrar (yerel adıyla suruma) dâhil her madde bu kapsamdadır. Kişisel kullanımda bile hapis cezası verilebilir, ticaret ve nakil suçlarında cezalar yıllarla ölçülür ve tutuklu yargılama uzun sürer. Mozambik kıyısı Asya'dan gelen eroin trafiğinin bilinen bir geçiş hattıdır, bu yüzden havalimanı ve liman aramaları titizdir; bavulunuzu kimseye emanet etmeyin, tanımadığınız kişinin paketini taşımayın. Reçeteli ilaçlarınızı orijinal kutusunda, İngilizce ya da Portekizce reçetesiyle taşıyın.

• Polis: 119 — Mozambik Polisi'nin (PRM) acil hattıdır; arama ücretsizdir ama görüşme Portekizce yapılır, İngilizce yanıt beklemeyin. Hırsızlık ve kaza bildirimini aynı gün en yakın karakolda tutanağa bağlatın; sigorta ve pasaport işlemleri için gerekir. Yol kontrollerinde pasaportunuzun noter onaylı kopyasını gösterin, aslını otelde bırakın. Makbuzsuz ödeme yapmayın, makbuz isteyin.
• Ambulans: 117 — Ulusal ambulans hattıdır ve büyük kentlerde işler; taşrada ve adalarda yanıt süresi çok uzayabilir. Kamu hastanelerinde donanım ve ilaç eksikliği yaygındır, yabancılar genellikle Maputo'daki özel kliniklere yönelir ve peşin ödeme ya da sigorta teyidi istenir. Ciddi vakalar çoğu zaman Güney Afrika'ya sevk edilir; hava tahliyesini kapsayan sigorta olmadan yola çıkmayın.
• İtfaiye: 198 — İtfaiye ve kurtarma hattıdır; yangın, mahsur kalma ve araç kurtarma için aranır. Ekip sayısı kentlerle sınırlıdır ve varış süresi uzun olabilir, kaldığınız binanın yangın çıkışını ilk gün öğrenin. Kuru mevsimde tarla temizliği için yakılan ateşler kırsalda hızla yayılır. Kıyıda ve adalarda deniz kazalarında ilk yardım çoğu zaman dalış merkezinden ya da lodge yönetiminden gelir.
• Türkiye temsilciliği: +258 21 49 41 22 — T.C. Maputo Büyükelçiliği (Avenida Marginal 3901, Maputo) hizmet vermektedir; e-posta adresi [email protected]'dir, acil nöbetçi hattı +258 84 478 69 89 numarasıdır. Nerede olursanız olun T.C. Dışişleri Bakanlığı Konsolosluk Çağrı Merkezi'ne +90 312 292 29 29 numarasından 7 gün 24 saat ücretsiz ulaşabilirsiniz; pasaport kaybı, gözaltı, trafik kazası, hastaneye kaldırılma ve ölüm gibi durumlarda ilk aranacak numaralardan biridir ve sizi temsilciliğe yönlendirir.

Ziyaret için en uygun dönem: Mayıs–Ekim.

Nakit, Kredi kartı, Banka kartı ve Mobil cüzdan yaygın olarak kabul ediliyor.