Çin

Evet, Türk vatandaşları için Çin turistik vizesi (L tipi) gereklidir. Başvuru, seyahatten önce Çin Vize Başvuru Merkezi'nde (ÇVBM) parmak izi biyometriği verilerek yapılır; genelde konaklama, uçuş rezervasyonu ve seyahat planı istenir, pasaport en az 6 ay geçerli ve boş sayfalı olmalıdır. Önemli bir istisna vardır: üçüncü bir ülkeye/bölgeye giderken Çin üzerinden aktarma yapıyorsanız ve uygun bir giriş kapısı kullanıyorsanız, 240 saatlik (10 gün) transit vize muafiyetinden yararlanabilirsiniz (Türkiye bu programın kapsamındadır) — ama bu, gerçek bir üçüncü ülke bağlantısı ve belirlenmiş şehirlerde kalış gerektirir. Klasik bir tatil için normal turistik vize en güvenli yoldur.

Çin dünyanın en nakitsiz ülkelerinden biridir: neredeyse her şey (metro, taksi, sokak yemeği, müze, market) telefondan Alipay ya da WeChat Pay ile QR kod okutularak ödenir. İyi haber, bu iki uygulamaya artık yurt dışı Visa/Mastercard kartınızı tanımlayabilmenizdir — gitmeden bu uygulamaları kurup kartınızı bağlayın, bu Çin'de hayatı çok kolaylaştırır. Yabancı kredi kartları doğrudan yalnızca büyük otel ve mağazalarda geçer, sokakta geçmez. Nakit yuan yasal olarak kabul edilmek zorundadır ama küçük esnaf bozuk para konusunda zorlanabilir; yine de acil durumlar için yanınızda bir miktar nakit bulundurun. Kısacası: Alipay/WeChat + yedek nakit ikilisiyle hiç sıkıntı yaşamazsınız.

Çin'in "Büyük Güvenlik Duvarı" (Great Firewall) pek çok Batı sitesini ve uygulamasını engeller: Google ve Gmail, WhatsApp, Instagram, Facebook, YouTube, X ve daha fazlası Çin'de doğrudan açılmaz. Bunları kullanmak için Çin'e gitmeden telefonunuza güvenilir bir VPN kurmanız şarttır — çünkü ülkeye vardıktan sonra VPN indirmek çok zordur. Alternatif olarak Türk operatörünüzle uluslararası dolaşım (roaming) kullanmak, bağlantıyı Türkiye üzerinden yönlendirdiği için engeli çoğu zaman aşar. Ülke içinde WeChat (mesajlaşma + ödeme), harita için Amap/Baidu, ulaşım için Didi gibi Çin uygulamaları kullanılır. Çevrimdışı çeviri uygulaması (İngilizce bile şehir merkezleri dışında sınırlıdır) yol boyunca en çok işinize yarayacak araç olacaktır.

İlk Çin gezisi için 10-14 gün ideal bir denge sunar ve klasik "altın üçgen" çoğu kişiye uyar: Pekin (3-4 gün: Çin Seddi, Yasak Şehir, Tiananmen, Göklerin Tapınağı, hutonglar) → yüksek hızlı trenle Xi'an (2 gün: Terakota Ordusu, surlar, Müslüman Mahallesi) → Şanghay (3 gün: Bund, Pudong, Yu Bahçesi, Fransız İmtiyaz Bölgesi, günübirlik Suzhou ya da Hangzhou). Kalan günlere doğa ve panda için Guilin/Yangshuo (karst manzaraları, nehir turu) ya da Chengdu (pandalar, Leshan Budası) eklenebilir. Yalnız bir haftanız varsa Pekin + Şanghay'a odaklanın, Sedd'i kaçırmayın. Şehirler arası ulaşımı yüksek hızlı trenle çözün (biletleri pasaportla, önceden alın). Tibet gibi izin gerektiren bölgeleri ayrı ve önceden planlanmış birer seyahat olarak düşünün.

Çin genel olarak uygun fiyatlıdır ve her bütçeye uyar: sokak yemeği ve yerel lokantalar çok ucuz ve muhteşemdir, metro ve yüksek hızlı tren fiyatları makuldür, konaklama hostelden lükse geniş bir yelpazededir. En büyük kalemler uçak bileti ve büyük şehirlerdeki üst segment otellerdir. Güvenlik açısından Çin gezginler için son derece güvenlidir; şiddet suçu ve hırsızlık çok düşüktür, gece yürümek rahattır. Asıl dikkat edilmesi gereken, turistik bölgelerdeki dolandırıcılıklardır: Pekin/Şanghay'da sizinle İngilizce pratik yapmak isteyen "öğrenciler" ya da sizi çay evine/sanat galerisine davet edenler, sonunda fahiş bir hesapla karşınıza çıkabilir — tanımadığınız kişilerin davetiyle içeri girmeyin, fiyatı görmeden bir şey sipariş etmeyin. Taksilerde uygulama (Didi) kullanın. Musluk suyunu içmeyin, sokak yemeğinde taze ve kalabalık tezgâhları seçin. Acil numaralar: polis 110, ambulans 120.

İçmeyin. Musluk suyu içmeye uygun değil. Şişe suyu kullanın, buzdan ve yıkanmış çiğ gıdadan kaçının.

Sağdan trafik.

Türk ehliyeti yeterli; ayrıca uluslararası sürücü belgesi gerekmiyor.

Serbest. Alkol serbesttir; marketlerde günün her saati satılır, yerel bira ve tahıl rakısı baijiu yaygındır, iş yemeklerinde kadeh kaldırma (ganbei) geleneği güçlüdür. Yasal yaş 18'dir ama denetim gevşektir. Trafikte kural çok serttir: 0,2 promil üzeri ihlal sayılır, 0,8 promil üzeri "sarhoş sürüş" olarak doğrudan suçtur ve gözaltı ile ehliyet iptali getirir.

Serbest. Kıyafette kısıtlama yoktur; büyük şehirlerde giyim tümüyle modern ve serbesttir. Tapınak, manastır ve camilerde (özellikle Tibet ve Sincan'da) omuz ile dizleri kapatan saygılı giyim beklenir. Kuzeyde kışlar çok sert geçer, Pekin'de sıcaklık eksi 10 dereceye iner; güneyde yaz aylarında nem çok yüksektir.

Kısıtlı. Turistik yerlerde ve sokakta fotoğraf serbesttir, ancak askeri tesisler, polis ve asker, hükümet binaları, sınır bölgeleri, havalimanı ve tren istasyonlarının güvenlik noktaları ile bazı köprü ve barajların fotoğrafı yasaktır — telefonunuza el konulabilir. Tibet ve Sincan'da protesto, güvenlik kontrolü ve kamu görevlisi fotoğraflamak ciddi sorun yaratır. Birçok tapınak ve müzede iç mekân fotoğrafı yasaktır, Şian'daki Terracotta Ordusu'nda flaş kullanılamaz. Drone uçurmak izne tabidir ve şehir merkezlerinde yasaktır.

Yasal ama tanınmıyor. Eşcinsel ilişki 1997'de suç olmaktan çıkarılmış, 2001'de hastalık listesinden silinmiştir; ancak eşcinsel evlilik ya da birliktelik tanınmaz ve ayrımcılığa karşı yasal koruma yoktur. Pekin, Şanghay ve Çengdu'da görünür bir LGBT+ sahne vardır, fakat son yıllarda dernekler kapatılmış, LGBT+ içerikli yayın ve sosyal medya hesapları sansürlenmiştir. Turistler sorun yaşamaz ama kamusal alanda düşük profil önerilir.

Çok ağır cezalar. Çin dünyanın en sert uyuşturucu yasalarına sahiptir; kullanmak zorunlu rehabilitasyon ve gözaltı, yabancılar için sınır dışı ve giriş yasağı anlamına gelir. Az miktarda bulundurmada bile hapis cezası verilir. Kaçakçılıkta (50 gram eroin ya da metamfetamin gibi eşiklerin üzerinde) idam cezası fiilen uygulanır ve yabancılar için istisna yoktur. Esrar da CBD ürünleri dâhil tümüyle yasaktır. Polis kulüp baskınlarında yabancılara idrar testi uygulayabilir; başka ülkede kullanmış olmak bile testte pozitif çıkarsa sorun yaratır.

• Polis: 110 — Kamu Güvenliği polis acil hattı; suç, kayıp, dolandırıcılık ve genel güvenlik olaylarında aranır. İngilizce destek sınırlıdır, mümkünse otel görevlisinden yardım isteyin.
• Ambulans: 120 — Acil tıbbi yardım hattı; ambulans bu numaradan istenir. Ambulans ve hastane hizmetleri genelde peşin ücretlidir, seyahat sağlık sigortası şarttır.
• İtfaiye: 119 — İtfaiye hattı; yangın ve kurtarma çağrıları buraya yapılır.
• Yol yardım: 122 — Trafik polisi hattı; trafik kazası bildirimi, yol kapanması ve trafik güvenliği durumlarında aranır.

Ziyaret için en uygun dönem: Nisan–Mayıs, Eylül–Ekim.

Nakit, Kredi kartı, Banka kartı, Temassız (NFC), Mobil cüzdan ve QR ödeme yaygın olarak kabul ediliyor.